Milieu en natuur

Vindt uw school een frisse, groene en bewuste leeromgeving belangrijk? Ga dan aan de slag met het themacertificaat “milieu en natuur”. In dit themacertificaat staat aandacht voor deze drie onderwerpen centraal. Denk hierbij aan het monitoren van de ventilatie en aandacht voor milieubewustzijn, zoals het scheiden van afval en energiebesparing. Maar ook het aanbieden van “groene” activiteiten, want ieder kind wil toch graag spelen in het bos en zo kennismaken met de natuur?

Afvalkoffer

Voor basisscholen is er een Afvalkoffer met leerzame activiteiten ontwikkeld. De koffer zit boordevol met leuke en praktische (knutsel)opdrachten, puzzels, spelletjes, quizjes, opschoontips en nog veel meer. Er is aansluiting bij de kerndoelen van het basisonderwijs en '21e-eeuwse vaardigheden'. 

Spelenderwijs komen kinderen van alles te weten over het voorkomen van zwerfafval en het recyclen van afval. Er zijn activiteiten voor alle leeftijden, sommige doe je in tien minuutjes, andere organiseer je in een middag. De activiteiten zijn leuk om te doen en werpen een verrassend licht op afval.

Afvalkoffer

Binnen Bos

Veel Nederlandse scholen hebben te maken met een slecht binnenklimaat. Het gevolg: een negatief effect op de aandacht en leerprestaties van leerlingen. Goed ventileren en het groen maken van het klaslokaal kan een positieve boost geven aan het binnenklimaat. Planten in de klas bijvoorbeeld verbeteren de luchtkwaliteit, de leerprestaties en de waardering van de leerlingen voor het leslokaal. Niet onbelangrijk omdat kinderen gemiddeld 40% van hun tijd in een klaslokaal doorbrengen. Het aanleggen van een heus een groen leslokaal (een binnen bos) is erg leuk én leerzaam voor de leerlingen.

Wat is een IVN Binnen Bos?

Met Binnen Bos zet je het leslokaal vol met kamerplanten en maak je een jungle hoek. De leerlingen planten het bos zelf, verzorgen de planten en leren stekjes op te kweken. Samen met de Binnen Boswachter onderzoeken leerlingen het effect van de planten op de luchtkwaliteit. Na afloop van het project zijn alle leerlingen gediplomeerd Binnen Boswachter en krijgt de school een rapport met alle meetresultaten.

Wat levert het op?

  • Betere luchtkwaliteit
  • Kinderen kunnen hun aandacht beter bij de les houden
  • Planten absorberen geluid, minder geluidshinder
  • Kinderen leren planten herkennen en verzorgen
  • Het leslokaal ziet er leuker uit
  • Een klas vol enthousiast Binnen Bos wachters

Wat krijg je van IVN Natuureducatie?

Biologisch gekweekt plantenpakket en begeleiding van de Binnen Boswachter

Wil jij ook een Binnen Bos op jouw school?

Vanaf 22 november 2019 bieden we het Binnen bos-lesprogramma aan voor alle scholen in Nederland

 

Binnen Bos

Breeam NL junior

Hoe duurzaam is een basisschool? Leerlingen vinden het zelf uit met BREEAM-NL Junior. BREEAM-NL Junior Milieuscan Basisschool is een lespakket waarmee leerlingen uit de bovenbouw van de basisschool zelfstandig de duurzaamheid van de school in kaart brengen. Daarmee ontdekken zij wat er goed gaat en wat voor verbetering vatbaar is. Zij presenteren hun bevindingen en aanbevelingen aan de klas en aan de directeur.
Breeam NL junior

Buitenlesdag

Heel veel leraren gaan al naar buiten tijdens de les. De frisse lucht, beweging en speelse manier van leren zorgen ervoor dat kinderen beter presteren! Beestjes zoeken, optellen met sprongen of een geschiedenisrace, alle vakken zijn geschikt voor een Buitenles. Je mag al met je school meedoen als je aan minstens één klas één uur Buitenles geeft. Én als jij je aanmeldt krijg je toegang tot onze databank vol buitenlessen

Bij de GGD is er een inspiratiebundel met allerlei leuke werkvormen en lessen voor Buitenlesdag.De bundel is gratis te leen bij de GGD.Reserveren: https://www.ggdfryslan.nl/professionals/lesmateriaal-reserveren/

Buitenlesdag

De wilde stad in de klas

De wilde stad is een bioscoopfilm die de stad bekijkt vanuit de ogen van de vele wilde dieren en planten die er leven. Voor dieren zijn onze straten, tunnels, grachten en gebouwen net zo aantrekkelijk als de wildernis: De stad is natuur. De film is een meeslepend verhaal vol avontuurlijke ontmoetingen tussen mens en dier.

Bij de film is een leuk, afwisselend, interactief lespakket ontwikkeld voor groep 4, 5 en 6 van het basisonderwijs, met clops op basis van beelden uit de film Met de clips, lesbrieven en werkbladen kun je in de klas aan de slag maar het leukste is natuurlijk om naar buiten te gaan. De wilde stad begint al op het schoolplein...

De wilde stad in de klas

Droppie water in de klas

Droppie water is een digitale lesmodule over water. Leerlingen maken kennis met de wereld van het water. Het pakket bevat: handleidingen voor de docent, lesbladen, klikplaten, games, proefjes en een quiz voor de leerlingen.
Droppie water in de klas

Duurzaamheid in de klas

Greenpeace heeft een speciale pagina over lesmateriaal. Het lesmateriaal is bestemd voor het basisonderwijs en voortgezet onderwijs. Het zijn lespakketten over duurzaamheid en aanverwante zaken. De lesmaterialen zijn gratis te downloaden en gebruiken.
Duurzaamheid in de klas

Een frisse klas

Het informatieblad een frisse klas geeft praktische tips en adviezen over een gezonde ventilatie in de klas, ook in de winter.
Een frisse klas

Fairtrade school

De lessenserie is ontwikkeld in opdracht van Fair Fryslân en de Provincie Fryslân. De lessen zijn ontwikkeld voor werkgroepen, vrijwilligers en docenten die zich bezighouden met duurzame consumptie en voedseleducatie.

Het doel is een sterke basis te bieden voor onderwijs over voedseleducatie.

De lessen bestaan uit:

  • Het grote voetstappenspel
  • Supermarkt, Fair-Sneupen
  • Fair-scan je school
  • Snack attack
  • Eerlijke maaltijd
Fairtrade school

Fryslân Fungies

Afval bestaat niet meer: wat we ooit afval noemden is vanaf nu grondstof voor een volgend proces. Dit rondgaan van grondstoffen noemen we de blauwe, circulaire economie. Fryslân Fungies kweekt oesterzwammen op koffiedik, een mooi voorbeeldje van de blauwe economie!

De tragedie van de koffieboon…
Slechts 0,2% van de koffieboonmassa belandt in je kop koffie. De rest (98,8%) noemden we ooit afval en gooiden we weg. Zonde, want in de natuur is dit ‘afval’ juist voedsel. Voor schimmels!

Kwekerij

Op deze afvalstroom kunnen oesterzwammen groeien. Wij gaan langs bij de lokale koffiegebruikers in Leeuwarden om hun koffiedik op te halen. Hierop kweken we  oesterzwammen die vervolgens terug worden geleverd aan de stad Leeuwarden. Dit alles doen we lokaal, dus gewoon met de bakfiets!

Je kunt de kwekerij ook bezoeken, neem hiervoor vooral contact met ons op!

Growkit

Je kunt oesterzwammen ook zelf kweken op je eigen koffiedik. Klik op het tabblad Growkit en kom hier meer over te weten!

Fryslân Fungies

Gezonde schoolpleinen

Een gezond schoolplein geeft leerlingen de ruimte om te bewegen en te spelen in een uitdagende, groene en rookvrije omgeving. Tijdens én na schooltijd. De website staat boordenvol praktische tips en voorbeelden zodat scholen zelfstandig aan de slag kunnen met het ontwikkelen van een Gezond Schoolplein. Het project is bedoeld voor basisonderwijs, voortgezet onderwijs en mbo.
Gezonde schoolpleinen

Global schools

Sustainable Development Goals zijn een mooi uitgangspunt om leerlingen kennis te laten maken met de uitdagingen van de toekomst. Door hier jong mee te beginnen gaan jongeren een duurzame toekomst als referentiekader aannemen in hun eigen leven. Global Schools heeft lespakketten over dit onderwerp. De lespakketten zijn in het Engels, maar kunnen eenvoudig vertaald worden.
Global schools

Groen gelinkt

Groen gelinkt geeft inspiratie voor een onvergetelijke les. Verrijk je les over natuur, gezonde voeding en duurzaamheid met interessante lesmaterialen, gastlessen of excursies bij jouw in de buurt. In GroenGelinkt zoek en vind je in één oogopslag educatief aanbod van meer dan 600 organisaties. Onderzoekend en belevend leren was nog nooit zo gemakkelijk.
Groen gelinkt

Grow whizz kid

Bij het lessenpakket Grow wizz kid ligt de nadruk op het aanleren van vaardigheden die nodig zijn om te kunnen functioneren in en om bij te dragen aan de kennissamenleving. Het gaat hierbij om voedselvaardigheden. De volgende onderdelen staan hierbij centraal:

  • Onderzoek: weten is (gezond) eten
  • Beleven en eten (natuur en techniek)
  • Creatieve oplossingen bedenken (onderzoeken en ontdekken).

Grow whizz kid sluit aan bij 21ste eeuw vaardigheden.

Grow whizz kid

Het groene schoolplein

Het groene schoolplein stimuleert (spel-)ontwikkeling en daagt leerlingen uit om zorgvuldig met het aanwezige leer- en speelgroen om te gaan. Het groene schoolplein is altijd acueel, leerzaam en vooral uitdagend. Gezelligheid, veiligheid en het sociale karakter sluiten goed aan bij de kernwaarden die leven binnen de school.

Kernwaarden:

  • Respectvol: de leerlingen hebben respect voor elkaar tijdens de pauze, maar ook voor de materialen en het aanwezige groen.
  • Veilig: het nieuwe sport- & spelmateriaal, het nieuwe hek, het groen zijn veilig om mee te spelen. De groente uit de moestuin is veilig om te eten.
  • Leerlingen dagen zichzelf uit om steeds meer te kunnen en te durven op het gebied van sport en spel. Door de aanwezigheid van groen op het plein, ontwikkelen de leerlingen zorg voor de natuur.
  • Verantwoordelijkheid: de leerlingen leren goed om te gaan met alle spullen.
Het groene schoolplein

Himmelwike + lespakket

Vanuit de provincie Friesland in samenwerking met Omrin is er één keer in het jaar de 'Himmelwike'. Scholen kunnen zich aanmelden voor een lespakket en meedoen om zwerfafval op te ruimen in de omgeving van school. Doel is onder andere bewustwording van zwerfafval en wat ze er aan kunnen doen. Prikstokken en vestjes worden gebracht en opgehaald op school.

 

 

Himmelwike + lespakket

Hulptroepen uit de natuur

De natuur is heel belangrijk. Niet alleen om lekker in te wandelen of te fietsen, maar heel veel bloemen en insecten uit de natuur hebben een belangrijke taak. Ze zijn  onmisbaar. Verschillende insecten zorgen al jaren voor gezond en veilig voedsel op ons bord.

Er wordt uitgelegd hoe hommels, sluipwespen, roofmijten, nuttige schimmels en bacteriën dagelijks bijdragen aan gezonde gewassen. En hoe telers daardoor minder afhankelijk zijn van chemische middelen, zodat wij zorgeloos kunnen genieten van de lekkerste groente en fruit en de mooiste bloemen.

Er is een educatiekit voor groep 4, 5 en 6. Bij de educatiekit hoort een educatieprogramma.

Hulptroepen uit de natuur

Landbouw leskist

Reeds eeuwenlang bestaat er een wisselwerking tussen de mens en zijn omgeving. In de map zijn rond het thema “de Friese boerderij “ voor de bovenbouw lessuggesties uitgewerkt, waarin de betekenis en het gebruik van de omgeving door de mens duidelijk wordt.

De geschiedenis van het boerenbedrijf wordt behandeld en er is een lesbrief over biologische landbouw. Voor de verschillende opdrachten en activiteiten genoemd in de map is praktisch materiaal aanwezig.

 Bij de lessen kan verder gebruik gemaakt worden van  agrarische vakbladen en zoekkaarten.

Landbouw leskist

Lespakket week zonder vlees

Stichting Nationale Week Zonder Vlees vraagt leerlingen van basis- en voortgezet onderwijs om op speelse wijze 1 uur aandacht te besteden an de vraag wat gezonde, duurzame voeding is. Hiervoor is lesmateriaal ontwikkeld. Als klassen mee doen dan ontvangen ze een leuke, gezonde verrrassing! Het lespakket bestaat uit:

  • Docentenhandleiding
  • Bronnenlijst
  • Powerpoint
  • Uitgeschreven tekst bij de Powerpoint
  • Afhankelijk van de doelgroep additieven die nodig zijn voor de les

 

Lespakket week zonder vlees

Naar een beter binnenmilieu

Naar een beter binnenmilieu geeft informatie en tips ter verbetering van het binnenmilieu. Aan de orde komt: inrichting en gbruik van klaslokalen, schoonmaak en gebouwbeheer, thermisch comfort (verwarming), ventileren en samenwerking.
Naar een beter binnenmilieu

Programma van Eisen 'Frisse Scholen'

Op de website Frisse Scholen is veel informatie te vinden voor scholen gericht op een gezond milieu, zo ook het programma van 'Eisen Frisse Scholen' Dit programma  kan als leidraad dienen voor opdrachtgevers van nieuw en verbouw van scholen bij het realiseren van frisse scholen.
Programma van Eisen 'Frisse Scholen'

Uitleg over de verschillende pijlers

Beleid en regelgeving

Afspraken, regels, protocollen en de handhaving daarvan.

Signaleren

Vroegtijdige signalering van bekende risicofactoren bij individuele leerlingen.

Schoolomgeving

Fysieke en sociale omgeving van leerlingen en schoolpersoneel.

Gezondheids-educatie

Het aanbieden van informatie en voorlichting over gezondheid aan leerlingen.

Kinderopvang

partners 5a

Fier GGD Fryslan Halt Sport Fryslan Cedin VNN Kinderdietisten Friesland Sense CSGNN VNN IVN